Nghe rất hợp lý: cứ để AI làm từ sáng tới tối, chẳng mấy chốc sẽ hết việc.
Đúng là việc đầu tiên xong rất nhanh. Nhưng rồi lại nảy ra ý tưởng: làm thêm phiên bản khác, sửa giao diện, thử cách quảng bá mới, so sánh kết quả.
Sản phẩm nhiều hơn. Việc cần làm cũng nhiều hơn. Cứ như mua máy dọn nhà mà nó lại gợi ý xây thêm một căn phòng.
Làm nhanh hơn thì cái gì cũng muốn thử
Trước đây, làm một phiên bản mất cả tuần nên ta phải chọn thứ quan trọng nhất. Nay vài tiếng đã xong, thử mười phiên bản bỗng nghe rất ổn.
Nhưng có mười phiên bản thì phải so sánh. So sánh xong lại muốn sửa. Đang sửa thì nghĩ ra thêm một tính năng.
Vừa leo xong một ngọn núi, trên đỉnh đã có bảng chỉ đường tới năm ngọn tiếp theo.
Thời gian cho từng việc giảm không có nghĩa tổng số việc muốn làm cũng giảm. Năng suất tăng, giờ tan làm chưa chắc đến sớm hơn.
Đứng ở phía giao việc mới hiểu sức hút của chữ “thêm”
Khi tự điều hành một dự án với AI, rất dễ rơi vào trạng thái: “Tốt, xong rồi. Giờ làm cái này. À, tiện thể làm luôn cái kia.”
Người nghĩ ra việc mới có thể chỉ đang quá hào hứng. Ý tưởng thì đâu có giờ đóng cửa.
Nhưng để phần mềm chạy lâu khác hoàn toàn với yêu cầu nhân viên làm việc không ngừng. Con người cần ngủ, cần thời gian cho người thân và cho chính mình.
Thử tưởng tượng cuộc hội thoại:
Sếp: “Giờ chúng ta làm nhanh gấp mười!”
Nhân viên: “Vậy được về sớm chứ ạ?”
Sếp: “Không, giờ nhận được gấp mười lần việc!”
Nhân viên: “Thế phần thời gian tiết kiệm được thuộc về ai?”
Làm vì thích khác với đi làm hưởng lương
Nếu đó là dự án cá nhân mình yêu thích, dành thêm một buổi tối để thử nghiệm có thể rất vui. Mình tự chọn và tự hưởng thành quả.
Trong công việc hưởng lương, hoàn thành phần việc đã thỏa thuận rồi làm thêm không có nghĩa lương hay quyền tự chủ sẽ tăng tương ứng. Doanh nghiệp có lý do để phát triển, nhưng thời gian riêng của nhân viên không phải nguồn lực vô tận.
Một nghiên cứu công bố năm 2025 về nhân viên hỗ trợ khách hàng cho thấy ở doanh nghiệp được nghiên cứu, AI giúp số vấn đề xử lý mỗi giờ tăng trung bình 15%. Đó là kết quả về năng suất trong một bối cảnh cụ thể, không phải bằng chứng rằng ai dùng AI cũng được tan làm sớm.
Phải tự đặt ra điểm dừng
Hôm nay đạt mức nào là đủ? Nếu thêm việc mới, việc nào sẽ bỏ? Thời gian tiết kiệm được dành cho tăng sản lượng hay dành cho cuộc sống?
Nếu không ai quyết định, mỗi phút trống đều có nguy cơ bị nhét thêm một nhiệm vụ.
AI: “Tiếp theo làm gì?”
Người quản lý dự án: “Còn cả nghìn ý tưởng!”
Nhân viên: “Vậy cho tôi về trước nhé?”
Muốn công việc thật sự kết thúc, ngoài công cụ nhanh hơn còn cần một câu: Hôm nay đến đây thôi.
