Trong bảo tàng Suzuki Plaza ở Hamamatsu, Nhật Bản, có một mô hình ô tô lớn bằng xe thật. Trông như sắp lăn bánh, nhưng đây là mẫu tạo dáng bằng vật liệu đất sét công nghiệp, không phải chiếc xe chạy được.[1]
Thiết kế trên máy tính xoay đủ 360 độ rồi, việc gì phải nặn thêm một chiếc xe? Bởi thứ trông đẹp trên màn hình chưa chắc đã tạo cảm giác đẹp khi đứng cạnh nó.
Bức vẽ luôn biết chọn góc đẹp
Quy trình Suzuki giới thiệu bắt đầu từ ý tưởng sản phẩm và những bản phác thảo. Nhà thiết kế vẽ tay, dùng Photoshop rồi làm việc với công cụ thiết kế 3D.[5][8] Thử hạ mui xe, thay đường viền đèn hay chỉnh dáng thân xe trên bản vẽ nhanh hơn nhiều so với việc làm từng mẫu thật.
Nhưng hình vẽ có một lợi thế: nó chỉ cần cho người xem góc đẹp nhất. Đổi sang nhìn từ bên hông, tỷ lệ bánh xe hoặc độ cao của nóc có thể không còn hợp lý. Vì thế, các chuyên viên tạo mẫu của Suzuki làm nhiều mô hình đất sét tỷ lệ 1/3 để kiểm tra hình khối.[10]
Giống lúc xem ảnh quảng cáo: hình thì lung linh, cầm sản phẩm thật lại thấy “ủa, sao khác vậy?”. Với ô tô, phát hiện sớm vẫn tốt hơn đợi hàng loạt xe xuất xưởng.
Sao còn phải làm một mẫu to bằng xe thật?
Khi đã chọn được phương án, Suzuki còn chế tạo mô hình tỷ lệ 1:1.[10] Đứng bên cạnh mới dễ nhận ra cửa kính có cao quá không, thân xe có cồng kềnh không, ánh sáng lướt qua những đường cong ra sao. Bảo tàng cũng trưng bày kiểu mô hình này.[1]
Vật liệu tạo mẫu có thể được đắp thêm, gọt bớt rồi chỉnh đi chỉnh lại. Thay vì ngồi họp cãi xem “đường cong mềm hơn một chút” nghĩa là gì, cả nhóm có thể sửa ngay và cùng nhìn kết quả. Nghe như lớp mỹ thuật, nhưng mục đích là tránh lỗi thiết kế trước khi đưa vào sản xuất.
Nặn xong rồi đưa thẳng vào nhà máy à?
Không. Suzuki cho biết công việc của người tạo mẫu còn có dựng hình bằng CAD: chuyển dáng đã chọn thành dữ liệu chính xác và điều chỉnh theo yêu cầu kỹ thuật, sản xuất.[10][11] Đẹp vẫn chưa đủ; xe còn cần chỗ lắp linh kiện và phải chế tạo được một cách ổn định.
Có thể hình dung quá trình là ý tưởng → phác thảo → mô hình thu nhỏ → kiểm tra kích thước thật → dữ liệu số và thiết kế để sản xuất. Từng dự án có thể đi qua các bước theo cách khác nhau.
Đất sét không phải kẻ thua cuộc trước phần mềm 3D. Nó là người kiểm tra cuối cùng khá khó tính: “Ừ, trên màn hình đẹp đấy. Nhưng ngoài đời nhìn lại xem?”
